هشدار سنگین یک کارشناس درباره وضعیت صنعت خودرو/ کاکایی: همه جوره دارند آبروی صنعت خودرو را می‌برند

مریم فخری: بازار و صنعت خودرو در حالی وارد نیمه دوم سال می شود که کارشناسان و تحلیلگران انتظارات نگران کننده ای از وضعیت صنعت خودرو دارند. امیرحسن کاکایی می گوید: صنعت خودرو در نیمه دوم سال وضعیت بسیار بدی دارد و من واقعا از این وضعیت می ترسم.

به گفته وی، متأسفانه در سال های گذشته مدام هشدار می دادیم و یک سری اتفاقات را پیش بینی می کردیم، اما اکنون در میانه آن اتفاقات هستیم.

امیرحسن کاکایی کارشناس بازار خودرو در گفت و گو با خبرنگار رابو، با اشاره به وضعیت بازار خودرو در نیمه دوم سال 1403 هجری قمری گفت: در حال حاضر بازار خودرو در وضعیتی قرار دارد. رکود است، اما دلیل آن لزوماً به وزارت صنعت مرتبط نیست.»

وی می افزاید: در حالی که بخشی از این رکود مربوط به وزارت امنیت، عملکرد این وزارتخانه، کارخانه های خودروسازی و واردات است، اما اکنون که صحبت می کنیم به قیمت ارز گره خورده است. در حال حاضر قیمت ارز کاهش یافته و به ثبات رسیده است و همه منتظر یک رویداد بزرگ هستند، بنابراین همه بازارها در رکود هستند. اگر نگاه کنید به غیر از بازار خودرو، بازار مسکن، لوازم خانگی و بورس نیز در رکود هستند زیرا همه منتظرند ببینند چه می شود.

کاکایی توضیح می دهد: دوستانی در بازار لوازم یدکی یا بازارهای مختلف و حتی خرده فروشی ها دارم. دیدم پارسال خرید کردند و امسال هیچ کس از آنها لوازم یدکی نمی خرد. اگرچه آنها به قطعات نیاز دارند. این رکود یک رکود مختلط است.

وی خاطرنشان می کند: حال اگر فرض کنیم این ثبات در قیمت ارز ادامه داشته باشد، قطعا بازار خودرو در نیمه دوم سال شاهد رکود شدید خواهد بود.

این کارشناس صنعت خودرو خاطرنشان می کند: اتفاقی که در سال های اخیر به تدریج رخ داده این است که تولید در حوزه مونتاژ افزایش یافته و واردات نیز افزایش یافته است. در این دو بخش، قیمت کارخانه تقریباً نزدیک به قیمت بازار است و در نتیجه عملاً هیچ رانتی برای خرید از این شرکت ها وجود ندارد، بنابراین تمایل به خرید کاهش می یابد و این به معنای بدتر شدن وضعیت است. به نظر می رسد در نیمه دوم سال رقابت شدیدی بین شرکت های مونتاژ داشته باشیم.

کاکایی توضیح می دهد: اما در مورد دو خودروساز داخلی چه اتفاقی می افتد؟ برعکس، این گروه با چالش جدی مواجه هستند، زیرا در عین خوش بینی به آینده، در صورت عدم به روز رسانی قیمت ها، بازار رانتی می ماند و این خودروسازان متحمل ضرر خواهند شد. بنابراین در این صورت وضعیت خودسازان بدتر می شود. از یک طرف اگر خودروسازان قیمت ها را به روز کنند و به بازار نزدیک شوند، اجاره حذف می شود و از طرف دیگر تمایلی به خرید وجود نخواهد داشت.

وی تصریح می کند: حقیقت این است که قیمت ها بالا رفت و قیمت بازار افزایش یافت اما درآمد عوام افزایش پیدا نکرد. حالا چه چیزی باعث می شود 1.5 میلیون نفر در هنگام پیش ثبت نام یک خودروساز ثبت نام کنند؟ به همین دلیل است که مردم می خواهند در قرعه کشی شرکت کنند. در نتیجه در نیمه دوم سال رکود عمیقی از نظر بازار خواهیم داشت.

ما در میان انتظارات تلخ گذشته هستیم

این کارشناس صنعت خودرو درباره وضعیت صنعت خودرو در ماه های آینده نیز می گوید: صنعت خودرو در نیمه دوم سال در وضعیت بسیار بدی قرار دارد. یعنی واقعا میترسم

کاکایی می‌افزاید: «متاسفانه در سال‌های گذشته ما مدام هشدار می‌دادیم و یک سری اتفاقات را پیش‌بینی می‌کردیم، اما اکنون در میانه آن رویدادها هستیم. در هفته های گذشته یکی از خودروسازان پیش فروش خود را با قیمت های جدید انجام داد اما پس از آن معاون وزیر اعلام کرد که این قیمت ها هنوز تایید نشده است. این نشان می دهد که ابهام در سیاست های کلی کشور به ویژه وزارت امنیت به اوج خود رسیده است.

او توضیح می دهد: نباید فکر کنید که خودروساز برای سرگرمی این کار را کرده است، بلکه مجبور به چنین ریسکی شده است. زیرا اگر این وضعیت ادامه یابد سقوط خواهند کرد. آیا در ابتدای سال وزیر نگفته بود که قیمت ها را آزاد می کنیم؟ آیا قرار نبود قیمت ها در ابتدای سال به روز شود؟

این کارشناس صنعت خودرو می گوید: جالب ترین نکته این است که پیش فروش خودرو اتفاق افتاد و میلیون نفر پول خود را در بانک پارک کردند. بعد همه جا می نویسند میلیاردها تومان به حساب خودروساز رفته؟ پایان کجاست؟ پولی که به حساب خودروساز نرفت.

کاکایی تصریح می کند: علاوه بر این ها آبروی صنعت خودرو را از هر لحاظ می برند. از کسانی که از این رانت سود بردند هزاران میلیارد تومان بودند. الان رانت تولید شده در صنعت خودرو به حداقل می رسد و حالا می خواهند از رانت ناشی از واردات استفاده کنند، یعنی ارزهای بی حسابی که ما در خارج داریم و پول بلوکه کرده ایم.

وی ادامه می دهد: می دانید که ما تحریم هستیم و اکثر واردات ما اصلا نمی تواند شفاف باشد. الان که می بینم خیلی ها به واردات ضربه می زنند، چرا؟ چون صنعت خودرو سقوط کرد و دیگر چیزی برای کشیدن نمانده بود. همه واقعا از این وضعیت متنفرند. حالا می خواهند از شرش خلاص شوند و بعد می گویند خودت لوازم نداری! واردات و کسب اجاره از این موقعیت.

این کارشناس صنعت خودرو بیان می کند که دور زدن تحریم ها منجر به افزایش قیمت بین 10 تا 30 درصدی می شود. این نشان دهنده 10 تا 30 درصد اجاره است. این پولی است که دلال ها می گیرند. اعداد بزرگ هستند. وقتی می گوییم ایران خودرو و سایپا در این هفت سال 200 هزار میلیارد تومان ضرر کردند، حداقل می توان ادعا کرد که معادل 600 هزار میلیارد تومان رانت توزیع شده و حداقل 30 درصد آن در دست دلالان است. یعنی صحبت از 200 هزار میلیارد تومان پول است.

بیشتر بخوانید: سقوط آزاد قیمت خودرو در بازار / قیمت این خودرو 50 میلیون تومان + جدول

عدم تعادل صنعت خودرو را درهم شکسته است

الکاکایی می گوید: برق، گاز و آب مشکل داریم و با مشکل کارگران مواجه هستیم. ما با مشکل خروج نخبگان نیز مواجه هستیم. همه اینها را کنار هم بگذارید و مشکل قیمت گذاری نامتعادل را اضافه کنید. چرا می گویم قیمت گذاری نامتعادل؟ ما تولیدات خودروسازان داخلی را قیمت گذاری می کنیم، اما نهاده ها را نه. این عدم توازن ها صنعت خودرو را درهم می شکند.

وی اضافه می کند: در عین حال اتفاق دیگری هم می افتد که ناراحت کننده است. دو یا سه حالت برای شش ماه دوم سال وجود دارد. اول اینکه با آمریکایی ها کنار بیایم. اولین مورد این است که با چینی ها کنار بیایید یا اصلاً با هر دو کنار بیایید. تا جایی که به این صنعت مربوط می شود، حداقل می توانم ادعا کنم که بیماری هلندی در کشور به شدت افزایش خواهد یافت.

این کارشناس صنعت خودرو می گوید: اکنون یک سری شرکت های تولیدی داریم که ورشکست شده و درهای خود را بسته اند اما با برق صنعتی بیت کوین و ارزهای رمزنگاری شده تولید می کنند. ظاهراً این شرکت کار می کند، اما سوال اینجاست که آیا برای کشور ارزش آفرینی می کند یا بالاتر از آن، ارزش متوازن ایجاد می کند؟ با استفاده از ارزهای رمزنگاری شده، برخی افراد بسیار ثروتمند می شوند، اما از سوی دیگر، زمانی که صنایع به خواب می روند، شرکت ها درهای خود را می بندند و کارگران بیکار می شوند. اینجاست که اختلاف طبقاتی بالا می رود. در اینجا، کاهش قابل توجهی در تقاضای مصرف کننده وجود دارد و بازارها راکدتر هستند. یعنی در 6 ماه دوم سال یک بیماری شایع داریم.

کاکایی تاکید می کند: دولت جدید نباید با رانت و صدقه بخواهد صنایع کشور را نابود کند و مصرف را افزایش دهد زیرا یک سری اتفاقات خوب سیاسی رخ می دهد و احتمالاً درآمد ارزی آن خود به خود افزایش می یابد. این یک خطر بزرگ است که ما را تهدید می کند. حقیقت این است که شرایط بسیار سختی در پیش داریم.

223225